nazomertocht 2024 – 7: heeft de hertogin natte voeten?

“Hoe is het ov geregeld?” vroeg een oud-NS'er mij. Antwoord: matig. Je weet als NS'er dat er geen reizigerstreinen (meer) lopen op Zeeuws-Vlaanderen. Het openbaar vervoer wordt gevormd door een netwerk van buslijnen. Op bijgaand kaartje kun je zien hoe het geregeld is met bussen en treinen in Zeeland. Zeeuws-Vlaanderen komt er maar bekaaid vanaf. Kan ook niet anders: het is een uitgestrekt en dunbevolkt gebied. Vooral leerlingen in het voortgezet onderwijs hebben last van het gebrek aan bussen. Fietsen is niet altijd een oplossing. “[...] Met in het voortgezet onderwijs nog drie brede scholen, twee praktijkscholen en twee scholen voor speciaal onderwijs in heel de regio, die daarmee een oppervlakte van maar liefst 876 km² bedienen, is het onvermijdelijk dat grote groepen leerlingen zijn aangewezen op goede openbaar vervoervoorzieningen”. (bron: 20230310-vo-in-zvl-bereikbaar-voor-alle-leerlingen.pdf). In de loop der jaren zijn veel buslijnen tussen de dorpen opgeheven en vervangen door kleine busjes, die worden bemand met vrijwilligers. Vanwege de lage frequentie - eens in het uur, geen vervoer 's avonds en in het weekend, is er wel een beltaxi beschikbaar. Om daarvan gebruik te kunnen maken, moet de rit ten minste twee uur van tevoren worden besteld. Voor leerlingen zijn er speciale scholierenlijnen. De vraag is alleen: hoelang nog? Uit hetzelfde rapport: “Wij hebben begrepen dat binnen de kaders van de nieuwe concessie wellicht een minimum volume van 15 reizigers gehanteerd gaat worden om het bestaansrecht van de scholierenlijnen te garanderen. Gezien het huidige aantal leerlingen dat nu gebruik maakt van deze scholierenlijnen voorzien wij dat daardoor straks geen enkele scholierenlijn meer aangeboden zal worden in Zeeuws-Vlaanderen. Daarmee komt de bereikbaarheid van onze scholen nog verder onder druk te staan. Op dit moment kunnen wij niet inschatten hoe het meer fijnmazige openbaar vervoersysteem dat de provincie voor ogen heeft uit gaat pakken voor onze leerlingen in Zeeuws-Vlaanderen en of daarmee de bereikbaarheid van onze scholen voor alle leerlingen is gegarandeerd. Wij maken ons daar wel grote zorgen over.” Tevreden ex-NS'er?

woensdag 28 augustus: @ hengstdijk, gemeente hulst

Moest gisteravond nog even de achterdeur een hengst geven: niet goed gesloten en W wilde graag de bus op slot. Alsof er hier in niemandsland wordt ingebroken in een schamel campertje? Zo'n plek waar de internetverbinding via 4G ronduit krakkemikkig is, maar nu dwaal ik af. Pikkedonker was het en stil. Vanmorgen wakker geworden met vogelgeluiden middenin de perenboomgaard, de peren zijn conferences, de vogels kon ik niet determineren, want één gehoorapparaat ligt ter reparatie bij de orenboer en de ander lag in mijn doosje. Gewoon een rustige ochtend: W in bed en ik achter de laptop tot zo'n half tien. Bakje zwart vocht erbij en langzaam maar zeker een nieuwe dag aanvaarden. Zon heeft al aardig wat kracht en het belooft een warme dag te worden. Plek van ons busje is echter zo dat we vanaf een uur of elf in de schaduw staan. Kan, dankzij een infuusverbinding van zo'n veertig meter. Had ik met eigen kabels kunnen overbruggen, maar een overgedienstige buurman (Belg) kwam gisteren bij de installatie van ons busje al met verlengkabels aanzeulen. Mooi toch: mogen zijn zwarte draadjes smerig worden. Daarna kleren aan, ontbijten, afwassen (minpuntje van dit plekje: geen afwasplek; W vindt dat een pluspunt want als er geen afwasplek is mag ik altijd helpen, anders moet zij het alleen doen).

Had inmiddels een route uitgestippeld met drie verplichte nummers: Verdronken Land van Saeftinghe (nevenstaande foto is geleend), infopunt ontpolderingsproject Hedwige – Prosperpolder en een ijscoboer in Hulst. Eerste punt wilden we beiden bezoeken, tweede komt uit mijn koker en waar dat ijsjesverzoek vandaan komt kun je je wel voorstellen. Iedereen tevreden, prima toch en och, een ijscohand is snel gevuld.

Apart landschap dat Verdronken Land van Saeftinghe. Officieel is het de grootste brakwaterschor van West-Europa. Verdronken omdat er hier in de Middeleeuwen dorpjes, en zelfs een kasteel lagen. Uiteindelijk heeft de natuur gewonnen, ergens tussen de 14e en 16e eeuw. Verschillende overstromingen in deze periode hebben ervoor gezorgd dat er weer dagelijks water in en uit Het Verdronken Land van Saeftinghe stroomt. Vooral de overstromingen van 1570 en 1574 hebben veel land laten verliezen. Ook de mens hielp een handje: tijdens de Tachtigjarige Oorlog hebben de Nederlandse strijdkrachten de dijken doorgestoken, om te voorkomen dat de Spanjaarden Antwerpen in handen kregen. Er staat dan 1584 op de kalender. Door dit doorsteken van de dijken beletten ze niet alleen de opmars van de Spanjaarden, maar komt ook het gehele achterland onder water te staan. Tevergeefs: Antwerpen valt in 1585 alsnog in Spaanse handen. Het Land van Saeftinghe verdwijnt definitief onder de golven. De slikken en schorren die zijn ontstaan, vormen daarna een trekpleister voor vogels.

Heb al een paar keer in de afgelopen tien jaar een blik geworpen in en op de Hertoging Hedwigepolder. Beetje omstreden gedoe allemaal: moet teruggegeven worden aan de natuur ter compensatie van bepaalde werkzaamheden aan de Westerschelde. Natuurherstel noemen ze dat. Heb er zo mijn twijfels over, maar afgesloten onderwerp. Vandaag even kijken naar de stand van zaken. De Hedwige- en Prosperpolder vormen samen met het aangrenzende Land van Saeftinghe, de Doelpolder, de voorgenomen natuurontwikkeling in de Prosperpolders en de Nieuwe Arenbergpolder een aaneengesloten getijdennatuurgebied van maar liefst meer dan 4700 ha. Krijgt een mooie naam mee: Grenspark Groot Saeftinghe. De werkzaamheden van het Hedwige-Prosperproject lopen op z'n einde. Er komt uiteindelijk een Panoramaheuvel met een hoogte van 28 meter. Die heuvel is gemaakt van grond die vrijgekomen is bij het afgraven van de dijken van de Hedwige-polder. Op de heuvel wordt een uitkijktoren gebouwd (zie afbeelding). Oplevering: vermoedelijk medio 2026. Vanaf dat moment kun je vanaf de toren (eventueel met een kopje koffie, er is ook horeca gepland) de wisselwerking van eb en vloed ervaren, of de bedrijvigheid op de Westerschelde ervaren: containerschepen varen dicht langs de oever van en naar de haven van Antwerpen.

Eind jaren negentig werd besloten dat de haven van Antwerpen zou worden uitgebreid met twee nieuwe doks, waarvan één dwars door Doel zou lopen. Uiteindelijk kwam het zover dat bewoners tussen 1999 en 2003 hun woning vrijwillig konden verkopen. Doel liep leeg; in 2003 waren er uiteindelijk nog maar 214 inwoners over. Een tijdlang hebben krakers in de leegstaande panden gezeten, totdat ze in 2006 allemaal uitgezet werden. Nu zijn er nog maar zo'n 20 officiële bewoners over. De rest heeft Doel verlaten. Inmiddels zijn we wel bijna twintig jaar verder en Doel is nog steeds een spookstad.

Hoogste tijd voor een broodje, inmiddels al twee uur in de middag. Volgens W lokken de terrasjes in vestingstad Hulst, ik krijg de kriebels van al die toeristen. Op de fiets er dwars door heen, met de Jumbo geprogrammeerd in de smartphone. De super heeft ook lekkere broodjes en een heerlijk sapje, vele malen goedkoper dan een terrasje op de markt. Kon nog net in een stil straatje een fotootje trekken van de kerk van Hulst. Veel toeristischer is het niet geworden en in een bespreking van de geschiedenis van het stadje heb ik vandaag ook geen zin. Soms heb je van die dagen. Wat me wel opviel was dat er sprake is van een Stationsstraat. Even nagezocht: er werd in 1871 een spoorwegstation gebouwd dat echter in 1952 werd opgeheven. Het lijntje Mechelen-Terneuzen ging via Hulst, bijnaam: Morgen Thuis, want het duurde wel een tijdje.

Nog een paar leuke highlights van Komoot: “schaapjes op het droge”. Leuk plasje, maar vandaag even geen schaapjes.

Een andere highlight kwam veel vaker voor: een dijk omzoomd door bomen. Volgens mijn plantapp waren het populieren (gezocht op bast en blad). Kwam op de site van Staatsbosbeheer de volgende tekst tegen over verjonging: “De bomen die worden verwijderd zullen allemaal worden vervangen door nieuwe jonge bomen. Het is de bedoeling dat de nieuwe bomen worden geplant in de winter die volgt op de werkzaamheden. Hierin zijn we echter wel afhankelijk van bijvoorbeeld weersomstandigheden. De nieuwe bomen zullen grotendeels weer populieren zijn, deze soort zorgt namelijk het snelst voor herstel van de laanvorm en past goed in het cultuurhistorische beeld van de streek. De meeste nieuwe bomen worden op dezelfde locatie geplant als waar de oude bomen zijn verwijderd. Het kan voorkomen dat er situaties zijn waarbij niet alle bomen op dezelfde locatie kunnen worden geplant bijvoorbeeld omdat de bomen te dicht op elkaar stonden. In die gevallen wordt er elders gecompenseerd. Voor iedere boom die wordt verwijderd, zal dus weer een nieuwe boom worden geplant”.

Mooie dag. Om kwart voor vier weer thuis na 62 kilometer fietsen. Even met de voetjes omhoog en een lekker koud sapje, nou ja sapje? Warm: temperatuur oplopend tot ruim 30 graden. Fijn om bij de camper schaduw te hebben. En morgen? Morgen is er weer een dag en een stuk minder warm. We willen naar België, maar alle camperplaatsen en campings die we tot heden geprobeerd hebben zijn “volzet”. Is weer iets anders dan “complet” maar eigenlijk hetzelfde. En voor de statistieken: W heeft haar ijsje niet gehad, helemaal voor niks naar Hulst gefietst!

nazomertocht 2024 – 6: zeeuws-vlaanderen

Het wel hebben over de rivier de Dommel, maar niet over Dommelsch. Schijnt bijna een doodzonde te zijn. Weet niet of er van dat merk nog veel over is. Een paar jaar geleden hadden ze nog schitterende min of meer speciaalbiertjes zoals Jubilator, Dominator, extra stout, extra lager en verschillende bokbiertjes. Volgens mij hebben ze tegenwoordig alleen nog maar bier, donker bier en nulprocent zooi. Op de site van Dommelsch staat alleen nog het pils vermeld. Gevalletje sterfhuisconstructie? Na een aantal overnames is de Dommelsche Bierbrouwerij (sinds 1744 in Dommelen bij Valkenswaard) nu in handen van ABInBev dat een groot deel van de biermarkt in handen heeft en zich liever concentreert op Hertog Jan en Jupiler. Dommelsch wordt eigenlijk alleen nog voor de lokale Brabantse markt gebrouwen. Jammer dat het lievelingsbier van mijn buurman verdwijnt. Volgens hem is het een lekker biertje want “geen hoofdpijn zoals bij Stella, geen volle buik zoals bij Hertog Jan, niet de hele dag erna misselijk van de Jupiler…”

Nog even terugkomen op de twee verkeersborden uit het vorige blog. De een was een makkie: pas op overstekende bejaarden. De tweede is een niet bestaand bord, tenminste staat niet in de lijst met officiële verkeersborden. Als je met Google Lens gaat zoeken krijg je de volgende omschrijving “Verlies van het gehoorverkeersteken. Verlies van het gehoor. Ook beschadiging van het gehoor, of anacusis genoemd, wordt een gedeeltelijk of totaal onvermogen te horen, waarschuwende verkeersteken, vector rode driehoek”, uiteraard een onmogelijke vertaling. Mede gezien de locatie van het bord (een zorgboerderij) gok ik op de volgende betekenis: “pas op: slechthorende mensen”.

Dan nog een vraag over de dino en de panda in het vorige blog. Of ik beide foto's geleend heb? Die van de panda wel, de dino is gekiekt door W die haar uiterste best moest doen om het beest op de rotonde op de gevoelige plaat te krijgen zonder een auto. Bewijsfoto (dino mét auto) bijgevoegd.

dinsdag 27 augustus: @ hengstdijk, gemeente hulst

Na het woord aggregaat met drie g's geschreven te hebben en relaxt de ochtend doorgekomen te zijn (twee opdrachten van de Spellingtest van vandaag), de afwas gedaan en alle tankjes geleegd of gevuld op naar Zeeuws-Vlaanderen, nader gespecificeerd Hengstdijk. Op bijgaand plaatje van Zeeuws-Vlaanderen kun je Hengstdijk opzoeken (klik op de kaart voor een vergroting). We waren net te laat: afgelopen weekend vierde het gat zijn jaarlijkse kermis. Nou ja kermis? Gezien het aantal deelnemers is het straatfeest van Hobbelcurius dat we geskipt hebben groter. Op de website van het dorp (www.hengstdijk.eu) zag ik staan dat gaaiballen 33 en schieting 23 deelnemers had. Vraag me niet wat het voor activiteiten waren, dat vertelt ook de website niet. Wel geven foto's die op die site geplaatst zijn iets prijs.

Niet denken dat Hengstdijk een dijk is voor hengsten. Tot 1700 zat er geen T in de naam en werd het geschreven in varianten van “Heinsdijk”, dus gaat het om een dijk die te maken heeft met een persoon die Hein heet. En die dijk ligt er volgens de annalen al sinds 1167. Het dorp leeft van het toerisme en de landbouw (zeekleipoldergebied). Op het plaatje in deze alinea zie je hoe Hengstdijk er in 1770 uitzag, de titel van de landkaart is “Kaarte de Parochie, en Polders van Heynsdyck”. Overigens noemen de plaatselijke bewoners hun gat gewoon “Usdijk”.

Ok, dat Hengstdijk werd het dus en wel de camperplaats bij Landwinkel de Oude Stoof. Voor de zekerheid maar vooraf geboekt en betaald. Nieuw voor ons: boeken via de app Campercontact. Blijft wel ergens € 2,50 aan de strijkstok hangen, maar vooruit: moderne techniek én gemak moeten ook betaald worden. We hebben (in goed overleg) voor de route via de Westerscheldetunnel gekozen. Qua kilometers iets om, qua tijd maakte het niets uit en je vermijdt op die manier Antwerpen. Eigenlijk een te mooie dag om te reizen, maar door bij Désirée nog een nachtje te blijven zouden we nooit verder komen. Zeeuws-Vlaanderen was tot 14 maart 2003 vanuit de rest van Nederland (en Zeeland) uitsluitend via veerdiensten van de Provinciale Stoombootdiensten in Zeeland over water bereikbaar, of men moest "omrijden" via Antwerpen. Op die datum in 2003 ging de Westerscheldetunnel open, die nu de voornaamste verbinding met overig Zeeland vormt; de veerdienst Kruiningen-Perkpolder werd opgeheven, de dienst Vlissingen-Breskens bleef varen maar alleen nog voor fietsers en voetgangers en na ruim een jaar werd het autoveer vervangen door een andere veerboten. 

Tijdens onze tocht door het Brabantse en Zeeuwse land ging het gesprek onder meer over hoe Heinsdijk ooit tot Hengstdijk kwam, volgens W moet dat te maken hebben gehad met een hengstige Hein. Let op: het zijn haar woorden, niet de mijne. Tijdens het infobabbeltje bij Oude Stoof bleek dat de camperplaats ook nog eens een commissie van 10 % van de omzet moet afdragen aan Campercontact. Schijnbaar willen die boys snel rijk worden (2 x 10% van € 16,50 is € 3,30 plus die € 2,50 die wij aan de club hebben bijgedragen). Volgens W was ik weer verschrikkelijk aan het mopperen en moest ik blij zijn dat ik een plekje had. Nou: plek genoeg, we hadden niet hoeven te reserveren; had ons en de eigenaresse in de knip gescheeld.

Na een verlate lunch konden we op de fiets stappen. De tocht naar Terneuzen ging langs de Westerschelde en daar konden we beiden van genieten. Eb, dus veel slib te zien. Er kwam ook nog een joekel van een containerschip voorbij. Even opgezocht hoe de verhouding Rotterdam – Antwerpen is. Kon een infographic vinden die gemaakt is in opdracht van Havenbedrijf Rotterdam. Geeft de cijfers van 2018 weer. Qua containervervoer ontlopen ze elkaar tegenwoordig niet veel meer.

Terneuzen is groot en in die grote stad hebben we eindelijk een keer de ingang van het Kanaal van Gent naar Terneuzen gezien. Heel veel kanalen in Europa waarvan we de naam niet wisten hebben we ooit “Kanaal van Gent naar Terneuzen” gedoopt, terwijl we wisten dat er maar één echte was, het kanaal waarvan koning Willem I in 1823 de aanleg initieerde. Het kanaal ging in 1827 open maar drie jaar later al weer dicht: België had de onafhankelijkheid uitgeroepen, Nederland de Westerschelde afgesloten en een Belgische generaal had paaltjes in het kanaal geplaatst om te voorkomen dat Nederlandse schepen Gent zouden bereiken. Deze toestand duurde tot 1841: er was geen vaart door het kanaal van Gent naar Terneuzen en het kanaal verzandde. Pas in 1841, nadat de vaart grondig was uitgebaggerd, ontstond weer scheepvaart op het kanaal. Om eerlijk te zijn: bijgaande foto is niet van het kanaal zelf maar van een haveningang.

Elk jaar wordt er aan de waterkant een tentoonstelling gehouden onder de naam Verbeeldingsroute. Dit jaar is het thema “Aanspoelsels”. Laat ik één voorbeeld nemen, eigenlijk het meest opvallende kunstwerk: een mammoet. Het is een beeld van de Terneuzense kunstenaar Dennis Klip met de oer-Hollandse naam “Lost and Found”. De titel geeft aan waar het van gemaakt is: zooi die gerecycled is. Leuk gemaakt, net als alle andere kunstwerken. W vond dat we er te snel langs gingen. Ik wilde wel op een bankje gaan zitten, maar dat scheen nu ook weer niet de bedoeling te zijn.

Heerlijk door de velden terug. Aan weerskanten van de weg, het fietspad, het landweggetje en de dijkjes vette klei en mooie vergezichten. Het gebied waar we doorheen fietsten bestond uit allemaal kleine poldertjes, de een nog ouder dan de ander. Bij één van die polders stapten we even af om een bord te bekijken: de Groote Huissenspolder (ook als Huyssenspolder geschreven), genoemd naar Johan Huissen. Hij mocht de schorren ten noorden van de Zaanslagpolder indijken. Deze polder van 673 ha kwam in 1695 gereed. En al die polders hebben aan hun randen van die kleine buurtschappen liggen. Bij deze polder kwamen we Hoek van de Dijk, Reuzenhoek en Kampersche Hoek tegen. Mooi fietsen vond ik, jammer dat het niet helemaal het juiste landschap voor W is.

Toen we vlak bij de camperplaats waren deden we nog even een toegift, een extra rondje rond De Vogel, een kreek en natuurgebied tussen Hengstdijk en Lamswaarde. Ooit een doorlopend water, maar al in de dertiende eeuw afgedamd door monniken. Hengstdijk leeft voor een groot deel van “De Vogel”, zo'n vijftig jaar geleden werd een recreatiegebied aangelegd met dezelfde naam. Bungalows en kampeerplaatsen moeten voor reuring zorgen. Vond het maar erg stil aan en op het water en in Hengstdijk zelf kon je een speld horen vallen. De kerk konden we nog even op de foto zetten met een helderblauwe achtergrond. Schitterend weer geworden met een temperatuur oplopend tot 25 graden.

Drie uur later waren we terug bij de Oude Stoof met 41,3 kilometer op de fietsteller. Een mooie dag. En morgen? Morgen is er weer een dag. We blijven nog even hier. Morgen gaan we kijken of de Hedwigepolder nu inderdaad onder water is gezet.

nazomertocht 2024 – 5: het schiet niet echt op op deze manier

We zijn op het ogenblik aan het reizen zoals je met een camper hoort te reizen. De bedoeling was dat we elke dag ergens anders zouden staan, een beetje vroeg aankomen, wat ondernemen en dan na de nacht weer vertrekken, een stukje rijden of een activiteit doen en dan kijken waar je de volgende nacht weer gaat doorbrengen. En als het daar leuk is blijf je nog een nachtje. Geen vast plan, alleen een ruwe route waarvan we op voorhand niet weten of het haalbaar is. Tja, dat waren de plannen. Feit is dat we nu ergens halverwege Nederland zitten en al een dag of vijf onderweg zijn. Volgens W moet ik dat anders zien: we houden gewoon een aantal minivakanties achter elkaar. En zo hoor je met een camper te reizen: je gewoon niks van je plannen aantrekken en doen wat je elke dag het beste lijkt.

maandag 26 augustus: @ lennisheuvel bij boxtel

We blijven dus nog maar een dagje in Lennisheuvel. Een smoes hebben we niet nodig, maar als je er toch eentje wilt: we hebben Boxtel nog niet echt gezien. We weten inmiddels waar de AH staat en waar de Lidl zijn broodjes bakt, maar daar houdt het dan wel zo'n beetje mee op. Zo'n 34.000 inwoners telt de gemeente. De rivier de Dommel loopt er dwars door heen. En bij de Dommel hoort natuurlijk Dommelsch Bier. Yvonne Jaspers is in Boxtel geboren wist W te vertellen. Ik vind het interessanter dan Boxtel aan de A2 ligt, de autosnelweg van Amsterdam naar Maastricht. Maar ik loop op de feiten vooruit. Boxtel stond pas aan het eind van de dag op het programma. Ook de driehoek Schijndel/Sint-Oedenrode/Boxtel kenden we nog niet zo goed. Broer/zwager R en schoonzus S hebben dan wel jaren in Best gewoond maar op een of andere manier zijn we nooit veel verder gekomen dan een rondje om de kerk. W dan, ik mocht altijd op de barbecue passen die weer eens een mooi stuk pork-om-te-pullen bevatte. En als dan ook nog een “dinorotonde” in de route wordt opgenomen is het feest helemaal compleet.

Vanmorgen laat wakker, kwart voor negen of zo. Het Murmeltierchen bleef nog een uur langer in haar nest. Kon de tijd goed benutten door wat vrijwilligerswerk-op-afstand te doen en de grote maandagochtendspellingtest. Twee joekels van fouten: geldlaatje is niet met een d en de juiste schrijfwijze is reuzenpanda. Mijn keuze “reuzepanda” zou goed zijn als het een panda is die je reuze vindt. Daarentegen wist is wel dat bij de openbare verkoping een set antieke nagelvijlen werden geveild. Er is nog hoop! Koffie, ontbijt, afwas, fietsen. Het was al met al al weer half twaalf.

Speciaal voor vaste fotokijkster buurvrouw C te L: vandaag weer twee kapelletjes. De eerste is gewijd aan Maria en staat net buiten Liempde. Kapelletje is nog niet zo heel erg oud, dateert van 1989. De mensen die het sinds de inzegening onderhouden hebben zijn inmiddels overleden of op een leeftijd dat ze de verantwoordelijkheid graag overdragen. De lokale afdeling van De Zonnebloem beheert sinds vorig jaar officieel de Mariakapel Ave Maria. Door de locatie (onder meer aan een fietsroute) wordt de kapel en het veldje eromheen door veel passanten als rustpunt gebruikt. Vaak steken zij daar ook een kaarsje aan. Dat gaat soms vergezeld van wensen aan een overleden dierbare, iemands gezondheid of het slagen voor een examen. Sinds de oprichting zijn er zo’n 150.000 kaarsjes ontstoken. De opbrengst ging jaarlijks naar verenigingen die zich inzetten voor het welzijn van Liempdenaren, de Zonnebloem zet dat voort. Opvallend is dat men met de tijd meegaat: de kaarsjes kunnen contant worden betaald, maar er kan ook een QR-code gescand worden.

Het tweede kapelletje dat we gezien hebben vandaag staat bij een zorgboerderij ' t Binnenveld aan we weg naar Boxtel net buiten Schijndel. De kapel is gewijd aan Sint Isidorus. Uit het rijtje Isidorussen is gekozen voor die van Madrid, de patroonheilige van de boeren en het platteland. Hij was van eenvoudige komaf en deelde al wat hij bezat met anderen. Hij nam de tijd om te bidden en na te denken over het leven. Dit jaar is het 10-jarig bestaan gevierd. Bij de zorgboerderij stonden ook een aantal borden. Denk er over na, zal ze in het volgende blog bespreken.

Aan het begin van onze tocht kwamen we een groot veld met olifantengras tegen. Stond een interessant spandoek bij met de tekst “hier groeien huizen”. W dacht eerst even aan plaggenhutten waar de bewoners nog met berenvellen rondlopen, maar het gaat om de serieuze verbouw van gewassen die verwerkt worden in tussenwoningen en tiny houses. 90 procent van die woningen kan bestaan uit hernieuwbare, biologische materialen en woningen met deze grondstoffen presteren bovendien veel energiezuiniger dan vergelijkbare nieuwbouwwoningen. Behalve olifantengras worden ook andere vezelgewassen gebruikt zoals sorghum en hennep. En natuurlijk zonder het gebruik van kunstmest en bestrijdingsmiddelen.

Na Best fietsten we door De Scheeken, een natuurgebied waar ooit uitgestrekte elzenbroekbossen voorkwamen. Door overbeweiding met schapen ontstonden er op sommige plekken ook heidevelden. Het was grond voor gemeenschappelijk gebruik. In de Achterhoek noemen we dat een marke, hier wordt gesproken over een gemeijnt. En als plaatsen dan ruzie krijgen over de vraag welke grond bij welke gemeenschap hoort kun je het best grenspalen plaatsen. We kwamen zo'n historisch exemplaar tegen: de grenspaal van de drie dorpen Rooi, Liempde en Oirschot, nu alleen in een modern jasje gestoken: drie stenen en een paaltje. Vroeger was het gebruikelijk om op plaatsen waar grenzen samenkwamen stenen te plaatsen. Tegenwoordig geen markegronden meer, de grenspaal staat op het gebied van een boomkwekerij en kilometers in de omtrek zie je opkweekbomen.

En uiteindelijk kwamen we dan in Boxtel aan: schroefje van een bril laten aandraaien en een ijsje eten. Vond er niet zoveel aan aan dat Boxtel, weinig oudheid te bekennen. Beetje googelen leert dat er al mensen woonden twee eeuwen voor onze jaartelling en dat Boxtel zelf waarschijnlijk ontstond bij een doorwaadbare plaats in de Dommel. Deze plek vormde een schakel in een doorgaande route noord-zuid en vice versa. De route was waarschijnlijk reeds in gebruik nog voor het gebied werd bewoond. De belangrijkste weg in Boxtel is de Rechterstraat (die van die doorgaande route dus). Niet omdat W bij het Kruidvat aldaar de voorraad insectendodende en –werende middelen aangevuld heeft, maar omdat hier de oude brug over de Dommel ligt, de Zwaanse Brug.

Eenmaal thuis moest W nog even haar wandelrondje doen en kwam de grootste rups van Nederland tegen. Ook wilde ze ons tuinmeubilair vervangen. Helaas past niet in ons busje. Bij de stoelen hoort een gedicht.

Een mooie dag. Op de kop af 60 kilometer gefietst. Wisselend bewolkt, later op de dag volop zon. Graad of 23 later op de middag. Schitterende route, we zijn blij dat we nog een dagje gebleven zijn. En morgen? Morgen is er weer een dag. We gaan naar Zeeuws-Vlaanderen.